Wyróżniki cywilizacyjne cz.1

Wyróżniki cywilizacyjne cz.1

Kategorie bytu muszą rozwijać się harmonijnie, jeśli jedna z nich za bardzo wyprzedza inne w rozwoju, to prędzej czy później następuje zahamowanie również i w tej dziedzinie.

Wszystkie kategorie bytu są ze sobą powiązane i muszą być ze sobą współmierne, to znaczy nie może być między nimi sprzeczności. Każda sprzeczność między kategoriami bytu świadczy o tym, że w społeczeństwie funkcjonuje mieszanka cywilizacyjna,która prędzej czy później prowadzi cywilizację do zagłady.

Temat: Wyróżniki cywilizacyjne.

W poniższym temacie będziemy zastanawiać się nad zasadniczymi czynnikami, które determinują charakter cywilizacji i nazywać będziemy je wyróżnikami cywilizacyjnymi. Nauka porównawcza o cywilizacjach wylicza sześć takich wyróżników:

1. Istnienie lub nie istnienie monogamicznej rodziny wyemancypowanej z pod władzy rodu. Przy czym rodzinę definiujemy jako związek rodziców i dzieci.

Rodzina może mieć następująca strukturę:

a) rodzina monogamiczna (1 mężczyzna + 1 kobieta),

b) rodzina poligamiczna (1 mężczyzna + wiele kobiet),

c) rodzina poliandryczna (wielu mężczyzn + 1 kobieta),

Z poligamią łączy się problem prawa rodzinnego, majątkowego i spadkowego.Poligamia i poliandria warunkuje tyranię władzy państwowa, ponieważ prawo majątkowe i spadkowe się w tym momencie bardzo komplikuję i aby utrzymać porządek w państwie potrzebne jest używanie siły. Krokiem do poligamii jest osłabianie monogamicznego małżeństwa, a to z kolei implikuje to stopniową turanizację życia społecznego.

„W społeczeństwach monogamicznych kobieta staje się pełnoprawnym członkiem społeczeństwa, praca przestaje być spychana na kobietę i w skutek tego praca przestaje hańbić. Monogamiczna, nierozerwalna rodzina wymaga istnienia nie tylko prywatnej własności, lecz również dziedziczenia majątku rodziców przez dzieci. Chęć przekazania majątku i kultury dzieciom staje się potężnym bodźcem działalności gospodarczej i ogólnocywilizacyjnej. (…)

Monogamiczna rodzina wyemancypowana z pod władzy rodu, stwarza niezbędne przesłanki psychologiczne do powstania cywilizacji wyższego typu, opartych na związkach narodowych.”

2. Opanowanie czasu.

Opanowanie przestrzeni polega na tym, że człowiek może według powziętego z góry planu dotrzeć do dowolnego punktu przestrzeni i powrócić z powrotem oznaczoną z góry drogą. Opanowanie przestrzeni rozwija intelekt i kategorię prawdy.

Opanowanie czasu polega na tym, żeby własnego zamiaru w oznaczonej na to cząstce czasu stało się coś, co może być zależne od woli ludzkiej. Termin ten odgrywa analogiczną rolę jak meta- w przestrzeni i stanowi kryterium opanowania czasu. Opanowanie czasu wpływa bezpośrednio na rozwój etyki, gdyż kształci wolę. Końcowym etapem opanowania czasu jest historyzm, to jest świadomość historyczna danego społeczeństwa i wyciąganie z niej wniosków na przyszłość. Wraz z historyzmem powstaje początek łączności z tradycję poprzednich pokoleń oraz poczucie obowiązku wobec pokoleń następnych. Historyzm umożliwia i przyśpiesza postęp w każdej dziedzinie pozwala bowiem następnym pokoleniom zaczynać w tym miejscu do którego poprzednie pokolenie zdążyło już dotrzeć. Postęp nie jest możliwy tam, gdzie następne pokolenia nie mogą korzystać z dorobku poprzedników.

„Najwyższy szczebel opanowania czasu to historyzm, bez którego utrudniony jest postęp i niemożliwe powstanie narodów oraz rozwój etyki. Do historyzmu doszła dopiero cywilizacja rzymska i łacińska. Pod wpływem tych cywilizacji zaczęły się pojawiać, a następnie rozwijać elementy historyzmu w cywilizacji żydowskiej. Natomiast w cywilizacji bizantyńskiej historyzm zaczął zanikać, a nawet w niektórych kulturach tej cywilizacji zniknął prawie zupełnie doprowadzając do fałszowania własnej historii i zaniku poczucia obowiązku.”

3. Stosunek do prawdy.[1]

Chodzi tutaj o istnienie bądź nie istnienie pojęcia prawdy obiektywnej (istnieje nie zależnie od naszego poznania) traktowanej jako wartość społeczna dostępna dla każdego. Z miłości do prawdy wypływa szereg zalet etycznych jak poznanie godności osobistej, prawość, szczerość. Bez pojęcia prawdy obiektywnej nie może istnieć historyzm i nie ma mowy o rozwoju etyki.

„W społeczeństwach, w których prawda uważana jest za wartość bezwzględną, zaczyna się wszechstronny rozwój nauk, przy czym przez naukę rozumiemy metodyczne dochodzenie do prawdy. Nauka  tych społeczeństwach rozwija się  na podstawie swobodnej, nieskrępowanej, publicznej dyskusji, a jej wyniki są dostępne w zasadzie dla każdego. Nauka też nie odrywa się od życia, lecz służy mu i co najwyżej może je wyprzedzać. Z rozwoju nauk rodzi się upowszechnienie oświaty,a swobodna dyskusja wpływa na rozwój krytycyzmu i dynamizuje rozwój nie tylko nauk ale i innych dziedzin życia społecznego.”

Powyższy wykład został wygłoszony przez doc. Józefa Kosseckiego w ramach „Narodowej Akademii Informacyjnej” częściowo tylko został uzupełniony o cytaty z pracy tegoż autora „Podstawy nowoczesnej nauki porównawczej o cywilizacjach” Katowice 2003, s. 75-80.

[1] Wyróżnik dodany przez Józefa Kosseckiego, gdyż nasunęła się ona autorowi po przeczytaniu prac F. Konecznego, ona była tam zawarta tylko nie wyróżniona do tej rangi.

Źródło: http://nai.blog.onet.pl/2012/03/07/wyrozniki-cywilizacyjne-cz-1/

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s